Τετάρτη, 17 Ιουλίου 2013

«Η κόρη του Αγά της Πάτρας» - «Πάρε με και μένα Θανάση» Αφήγηση του Θαν. Πανόπουλου


Πριν από τέσσερα χρόνια, στις 6 Ιουνίου του 2009, συναντήσαμε τον αείμνηστο μπαρμπα-Θανάση Πανόπουλο στο καφενείο που διατηρούσε στο Πανόπουλο. Ο Θανάσης ήταν έξυπνος και εύστροφος άνθρωπος. Είχε το πρώτο βενζινάδικο –βουλκανιζατέρ  στο Πανόπουλο και παρότι αυτοδίδακτος τεχνίτης εκτελούσε άψογα όλες τις τεχνικές εργασίες των οχημάτων της περιοχής.
Στις ερωτήσεις μας για το αεροδρόμιο στο Πανόπουλο, έργο που είχε κατασκευαστεί κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, μπόρεσε να θυμηθεί ακόμη και τα ονόματα των επιτηρητών αξιωματικών.
Στη συνάντηση ήταν μαζί μας και ο μπαρμπα-Παναγιώτης Λαζαράκης (Τσακουμάκης) που με τα καλαμπούρια του διέκοπτε και αποσυντόνιζε την κουβέντα μας. Παρόλα αυτά, στο λίγο διάστημα που βρεθήκαμε με το Θανάση Πανόπουλο, είχαμε την ευκαιρία να μας εξιστορήσει δύο ιστορίες από την εποχή της Τουρκοκρατίας, ιστορίες που μεταφέρθηκαν σε αυτόν από γενιά σε γενιά.

Σάββατο, 13 Ιουλίου 2013

O χείμαρος Κουρλέσα


Ελίσσα-Διδώ. Σικελοκαρχηδονική νομισματοκοπία

Ο χείμαρρος που αποτελείται από δύο βραχίονες και ο ένας ρέει βόρεια της Αμαλιάδας, και ο άλλος πηγάζει ανατολικά αυτής και διαρρέει την πόλη κατά τους αρχαίους χρόνους λεγόταν Ελίσα, ή Ελίσων ή Ελισσούς, ενώ κατά τους νεότερους μέχρι και σήμερα η ονομασία του βόρειου βραχίονα είναι Κουρλέσα ή Πουρλέσα ή και Πορλέσκα[1], ενώ αυτού που την διαρρέει την πόλη λέγεται Σοχιά. Κατά καιρούς, πλήθος από άρθρα έχουν δημοσιευθεί σχετικά με αυτόν τον χείμαρρο, που πηγάζει βόρεια της Αμαλιάδας και εκβάλει βορειοδυτικά αυτής στο Ιόνιο πέλαγος και συγκεκριμένα στον Χελωνίτη κόλπο, με σκοπό να διαφωτίσουν το κοινό για την ιστορική και γεωφυσική εξέλιξη του χειμάρρου. Το πόνημα μου αυτό είναι μια μικρή προσπάθεια για να γνωρίσουμε τις πηγές, την ροή, την εκβολή, την ιστορική του εξέλιξη, αλλά και από που και πως προήλθε το παλιό του όνομα Ελίσα και το σημερινό Κουρλέσα.
Ελισσών, Ελίσων, Έλισα ή και Ελισσσούς
Η Έλισα αναφέρεται ως ιερό ποτάμι που διέρρεε όλη την περιοχή της σημερινής Αμαλιάδας, και κυλούσε τα άφθονα νερά του, νωχελικά μεν, αλλά με πολλά παρακλάδια, όπου λίμναζε σ’ όλο τον κάμπο της Έλισας και δημιουργούσε νησιά ξηράς στα απέραντα και επικίνδυνα έλη.